Umowa ustna pożyczki – jak skutecznie wyegzekwować jej spłatę?
5 (100%) 1 głosów

Umowa ustna pożyczki – jak skutecznie wyegzekwować jej spłatę?

Umowy pożyczkowe powinno się czytać. Z tym zdaniem spotkał się każdy, kto kiedykolwiek miał do czynienia z kredytem lub pożyczką online. Umowa jest bowiem podstawowym dokumentem, który chroni interesy i pożyczkobiorcy i pożyczkodawcy, zabezpiecza ich prawa i pozwala na ich sprawne wyegzekwowanie. Polskie prawo dopuszcza jednak zawieranie umów w różnych formach, niekoniecznie dokumentowych, dzięki którym możliwe jest odtworzenie postanowień i warunków pożyczki. Co jednak zrobić, gdy umowa została zawarta w formie ustnej? Czy możliwe jest dochodzenie należności na jej podstawie?

Umowa ustna pożyczki w polskim prawie

Sprawy dotyczące wszelkiego rodzaju umów zostały uregulowane przez Kodeks Cywilny. Co ważne, nie wprowadza on ograniczeń co do podmiotów, ani przedmiotów umowy (tutaj naturalnym wyjątkiem są oczywiście ludzie, którzy traktowani są wyłącznie podmiotowo). To oznacza, że umowę mogą zawrzeć wszyscy ludzie mogący swobodnie wyrażać swoją wolę. Aby ta doszła do skutku, wola musi zostać wyrażona i potwierdzona przez obie strony, a zgoda co do tej kwestii wywoła pewne skutki prawne – w przypadku umowy pożyczki będzie to czasowe przeniesienie prawa własności do przedmiotu lub pieniędzy. Jeżeli tak się stanie, nie ma znaczenia to, w jakiej formie została zawarta umowa. Nawet jeśli odbyła się podczas rozmowy, w formie ustnej, jest według prawa obowiązująca.

Umowa ustna a forma dokumentowa

Jeśli umowa pożyczki opiewa na więcej niż 1000 złotych, powinna zostać zawarta w formie dokumentowej. Przez formę dokumentową należy rozumieć spisanie umowy na takim nośniku, na którym postanowienia umowy mogą zostać zachowane i w odtworzone w każdym dowolnym momencie. Może to być najbardziej popularna forma papierowa, ale również i cyfrowa – w formie zapisu graficznego, pliku tekstowego, wiadomości e-mail, SMS-ów, nagrań dźwiękowych lub wideo.

Widać więc sporą dowolność zawierania umów i nie zawsze musi być to forma przypominająca dokument znany z instytucji pożyczkowych. Takie przepisy obowiązują jednak dopiero od 8 września 2016 roku. Jeżeli więc borykamy się z odzyskaniem długu więcej niż 2 lata, powinniśmy stosować przepisy starsze, mniej korzystne i wskazujące na formę pisemną.

Jeśli jednak umowa została zawarta po tej dacie, a my dysponujemy np. wymianą SMS-ów, w której pożyczkobiorca i jednocześnie nasz dłużnik potwierdził fakt istnienia pożyczki, dochodzenie umowy będzie łatwiejsze. Pożyczkobiorca nie musi przy tym potwierdzić tego bezpośrednio. Za dowód może posłużyć wymiana maili, w którym domagamy się spłaty, a pożyczkobiorca tłumaczy, że pożyczkę odda później.

Z powyższego wynika, że forma dokumentowa nie musi być tworzona przy zawieraniu umowy ustnej. Potwierdzenie pożyczki może się odbyć po tym fakcie (czas nie odgrywa tu znaczenia), gdyż umowa dochodzi do skutku już w momencie samej rozmowy o pożyczce i od tego czasu zaczyna obowiązywać. Nawet jeśli nie ma żadnej formy dokumentowej, umowa ustna dalej uznawana jest za ważną i obowiązującą, ale w takim przypadku stosuje się ograniczenia dowodowe i może być trudniej spłatę pożyczki wyegzekwować.

Czym są ograniczenia dowodowe?

Ograniczenia dowodowe to praktyka stosowana na wypadek, gdyby nie została zachowana dokumentowa forma pożyczki. W takim wypadku przyjmuje się co prawda ważność umowy, ale jako materiał dowodowy w sprawie sądowej nie mogą posłużyć zeznania świadków ani stron umowy. W praktyce wygląda to tak, że nie ma żadnego poświadczenia faktu udzielenia pożyczki i tym samym niewywiązania się pożyczkobiorcy z obowiązku spłaty.

Trudność w udowodnieniu, że rzeczywiście pożyczyliśmy komuś pieniądze, będzie więc ogromna. Jedynym odstępstwem od tego przepisu jest sytuacja, w której na dopuszczenie zeznań do materiału dowodowego zgodzą się obie strony. Dalej będzie to jednak tak zwane „słowo przeciwko słowu”. Dopuszczany jest jednak w takim wypadku dokument, który nie został sporządzony zgodnie przez strony, ale może uprawdopodabniać fakt udzielenia pożyczki. Może to być np. potwierdzenie przelewu bankowego.

Pamiętajmy, że powyższe przepisy dotyczą tylko pożyczek większych niż 1000 złotych. Jeżeli pożyczyliśmy komuś kwotę mniejszą, przy której nie jest wymagana forma dokumentowa, zeznania świadków są przyjmowane jako dowód i mogą zaważyć na wyroku sądowym oraz nakazie spłaty pożyczki.

Umowa najważniejszym elementem pożyczki

Podstawowym sposobem potwierdzenia zawarcia umowy jest oczywiście jej forma pisemna, która powinna zawierać elementy pozwalające na bezbłędną identyfikację pożyczkodawcy i pożyczkobiorcy, przedmiotu pożyczki oraz sposobu spłaty. W zależności od wysokości użyczanej kwoty pożyczkodawca może również zabezpieczyć się za pomocą: ustanowienia hipoteki, przewłaszczenia na pojeździe, poręczenia lub weksla.

Społeczne przekonanie niestety nie pomaga w odpowiednim zabezpieczeniu pożyczki. Większość osób stoi na stanowisku, że spisanie umowy w przypadku pożyczania rodzinie czy bliskim przyjaciołom jest wyrazem braku zaufania. Nie da się ukryć, że relacje międzyludzkie, szczególnie jeśli łączą się z kwestiami finansowymi, są bardzo delikatną dziedziną. Mimo wszystko warto zadbać o to, by w razie problemów móc spokojnie i zgodnie z prawem domagać się spłaty pożyczki.

Komentarze:

Dodaj opinię

Uprzejmie informujemy, że komentarze zawierające wulgaryzmy lub niezgodne z zasadami języka polskiego nie będą publikowane w naszym serwisie.

facebook
Do NOT follow this link or you will be banned from the site!