Zwolnienie spod egzekucji – jak ustrzec się przed zajęciem komorniczym?
5 (100%) 2 głosów

Zwolnienie spod egzekucji – jak ustrzec się przed zajęciem komorniczym?

Komornik, jako funkcjonariusz publiczny, ma szczególne uprawnienia, które mogą wspomóc go w skutecznym i szybkim ściągnięciu należności. W skład tych uprawnień wchodzi dokonanie zajęcia na rachunku bankowym dłużnika, jego wynagrodzeniu i należącej do niego nieruchomości, a także innych przedmiotach pozostających we władaniu osoby zadłużonej. Zajęcie przedmiotowe nie jest ostateczne i w niektórych przypadkach może zostać anulowane. Służy temu instytucja zwolnienia spod egzekucji. Przyjrzyjmy się, czym dokładnie jest ten twór prawny, w jakich sytuacjach możliwe jest jego wykorzystanie i w jaki sposób można o nie wnioskować.

Czym jest zwolnienie spod egzekucji?

We wstępie zostało wspomniane, iż komornik może dokonać zajęcia przedmiotowego na dobrach pozostających we władaniu dłużnika, przy czym wyrażenie „we władaniu” jest tutaj kluczowe. Oznacza ono bowiem każdy przedmiot, który znajduje się w miejscu zamieszkania dłużnika lub jest przez niego używany. Komornik, który dokonuje zajęcia, nie ma obowiązku dochodzić tego, kto jest rzeczywistym właścicielem zajętej rzeczy. Wystarczający jest sam fakt stwierdzenia, iż dłużnik z tej rzeczy korzysta. Jest to więc samodzielny, arbitralny osąd komornika.

W wielu przypadkach może zdarzyć się więc tak, że zostanie zajęte dobro formalnie należące do innej osoby, wobec której nie toczy się postępowanie komornicze. Za przykład takiego postępowania może posłużyć dość głośna niegdyś sprawa, w której komornik zajął samochód znajdujący się w warsztacie prowadzonym przez dłużnika. Jeśli tak się stanie, osoba, której własność została zajęta ma prawo do wytoczenia powództwa ekscydencyjnego (przeciwegzekucyjnego).

Kto jest uprawniony do wniesienia powództwa?

Każda osoba trzecia, która jest właścicielem zajętego przedmiotu może żądać zwolnienia go spod egzekucji, jeżeli tylko zajęcie narusza jej prawa. Nade wszystkim będzie to naruszenie prawa własności oraz ograniczenie prawa użytkowego. W drodze powództwa przeciwegzekucyjnego można domagać się zajęcia naruszającego:

  • prawo do własności;
  • prawo do współwłasności;
  • użytkowania wieczystego;
  • spółdzielczego prawa własnościowego do lokalu;
  • prawo do wierzytelności;
  • własności pieniężne (w przypadku zajęcia rachunku bankowego);
  • praw majątkowych.

Co ciekawe, prawo do wniesienia o zwolnienie spod egzekucji przysługuje również współmałżonkowi dłużnika, nawet jeżeli pozostaje z nim we wspólności majątkowej. Nie może on jednak funkcjonować jak współdłużnik – postępowanie egzekucyjne musi toczyć się tylko w stosunku do jednego małżonka i tylko on musi zostać wymieniony w tytule wykonawczym będącym podstawą postępowania komorniczego.

Musi ponadto wykazać, iż zajęty przedmiot jest jego wyłączną własnością, niebędącą w użytku wspólnym. Może to być na przykład komputer osobisty służący do wykonywania samodzielnej pracy, czy też przedmioty pochodzące ze spadku lub darowizny przysługującej tylko jednemu z małżonków.

Dodatkową komplikacją może być również to, że dłużnik zaprzeczy, iż zajęty przedmiot należy do kogoś innego i będzie utrzymywał, że własność przysługuje wyłącznie jemu. W takiej sytuacji, powództwo cywilne można wytoczyć również przeciwko dłużnikowi.

Kiedy można wnieść o zwolnienie spod egzekucji?

Powództwo cywilne może zostać wszczęte (następuje to w momencie złożenia wniosku) w terminie nieprzekraczającym 30 dni od momentu dowiedzenia się o naruszeniu prawa własności, czyli zajęcia przedmiotu niepodlegającego egzekucji. Należy przy tym zaznaczyć, że momentem dowiedzenia się o egzekucji wcale nie musi pokrywać się z datą dostarczenia zawiadomienia o dokonaniu konkretnej czynności egzekucyjnej.

Pozew o wszczęcie postępowania w sprawie zwolnienia spod egzekucji powinien zostać wniesiony przed sąd, przy którym działa komornik prowadzący egzekucję. Jeśli przedmiotem egzekucji jest wierzytelność wynikająca z umowy cywilnej (chociażby umowy pożyczkowej), sądem właściwym będzie sąd cywilny. Złożenie wniosku związane jest również z wniesieniem opłaty sądowej w wysokości 5% wartości zajętego przedmiotu, ale nie będzie to mniej niż 30 złotych i nie więcej niż 100 000 złotych.

Właściwie napisane powództwo o zwolnienie spod egzekucji powinno zawierać:

  • dane dłużnika;
  • dane pozwanego, którym nie jest komornik, ale wierzyciel, na którego rzecz prowadzone jest ściąganie należności;
  • dane osoby wnoszącej o powództwo i jej ewentualnego pełnomocnika;
  • sygnaturę akt tytułu wykonawczego;
  • rodzaj pisma – konieczne jest umieszczenie tytułu „Wniosek o zwolnienie spod egzekucji”;
  • dane sądu właściwego dla sprawy;
  • okoliczności, w których doszło do zajęcia;
  • sposób naruszenia praw;
  • załączniki: dokumenty wskazujące na własność do zajętego przedmiotu, poświadczenie opłaty sądowej.

Skarga na czynności komornika czy zwolnienie spod egzekucji?

Zwolnienie spod egzekucji możliwe jest wtedy, gdy co prawda zostały naruszone prawa osoby trzeciej do zajętego przedmiotu, ale komornik dokonał wszystkich czynności egzekucyjnych w zgodzie z prawem i należnymi mu uprawnieniami.

Skarga na czynności komornika dotyczy wyłącznie tych czynności, których komornik dokonał z naruszeniem przepisów prawa i możliwość jej wniesienia należna jest dłużnikowi, przeciwko któremu toczy się postępowanie egzekucyjne. Zaskarżyć można między innymi nieprawidłową, zaniżoną wycenę nieruchomości, zajęcie przedmiotu wyłączonego spod tej czynności (np. rzecz użytku osobistego), niedopełnienie formalności, lub zachowania urągające godności dłużnika. Skarga na czynności komornika powinna zostać wniesiona w terminie 7 dni od daty dowiedzenia się o dokonaniu czynności bezprawnej.

Komentarze:

Dodaj opinię

Uprzejmie informujemy, że komentarze zawierające wulgaryzmy lub niezgodne z zasadami języka polskiego nie będą publikowane w naszym serwisie.

facebook