Gwarancja bankowa – czym jest? Przykłady gwarancji bankowych

Aktualizacja: 2020-03-14
Data publikacji: 2020-03-14
Autor: Katarzyna Jóźwik
Ocena: 5
(ilość ocen: 2)

Każdego roku banki udzielają gwarancji bankowych na ok. 15 mld zł. Posiadanie tego rodzaju gwarancji przydaje się przy ubieganiu o kredyt bądź pożyczkę, jak również w przypadku biznesowych transakcji. Czym właściwie jest gwarancja bankowa? Na jakich zasadach działa? Kto może z niej skorzystać?

Gwarancja bankowa – definicja

Prawo jednoznacznie określa czym jest gwarancja bankowa. Prawo bankowe wskazuje, że jest nią jednostronne zobowiązanie banku-gwaranta. Po spełnieniu przez podmiot uprawniony (beneficjenta gwarancji) określonych warunków zapłaty, które mogą być stwierdzone określonymi w tym zapewnieniu dokumentami, jakie beneficjent załączy do sporządzonego we wskazanej formie żądania zapłaty, bank ten wykona świadczenie pieniężne na rzecz beneficjenta gwarancji – bezpośrednio albo za pośrednictwem innego banku (art. 81 pkt. 1.). Inaczej mówiąc: bank, z którym osoba prywatna lub przedsiębiorca zawarł gwarancję bankową, ponosi odpowiedzialność za ewentualnie niewywiązanie się strony gwarancji z zaciągniętych zobowiązań. Jeśli zaciągniesz pożyczkę i jej nie spłacisz, to bank udzielający gwarancji pokryje za ciebie powstałe zaległości.
Gwarancja bankowa = większa zdolność kredytowa
Posiadanie gwarancji bankowej pozytywnie wpływa również na zdolność kredytową w procesie ubiegania się o pożyczkę czy kredyt. Dlatego mając w planach zaciągnięcie wysokiego zobowiązania, warto rozważyć skorzystanie z tej formy zabezpieczenia. Posiadanie gwarancji nie tylko będzie dawało ci poczucie finansowego bezpieczeństwa, ale również zwiększy twoją wiarygodność w oczach pożyczkodawcy.

Jednak pożyczki i kredyty to nie jedyne przypadki, w których warto skorzystać z gwarancji bankowej. To rozwiązanie doskonale sprawdzi się również w przypadku transakcji biznesowych, kiedy jedna strona będzie zobowiązywać się do wysokiej zapłaty za towar. Posiadanie gwarancji bankowej znacznie zwiększy wiarygodność przedsiębiorcy w oczach kontrahenta. Biorąc pod uwagę również poważne konsekwencje niewywiązania się przedsiębiorcy z zawartych kontraktów, warto rozważyć pozyskanie gwarancji bankowej na ewentualne pokrycie:

  • spłaty leasingu,
  • kosztów cła,
  • kosztów rękojmi,
  • zwrotu zaliczki za niewywiązanie się z umowy,
  • nienależytego wykonania umowy zawartej z klientem,
  • należności za zakup towarów czy usług.

Finansowa strona gwarancji bankowej

Możliwość uregulowania zaległego zobowiązania przez bank sprawia, że jedną z ciekawszych form zabezpieczenia pożyczek i kredytów jest właśnie gwarancja bankowa. Koszt umowy zawartej z bankiem, który z reguły wynosi 0,5-1,5% sumy gwarancyjnej, jest stosunkowo nieduży w porównaniu z ewentualną zapłatą zaległego zobowiązania. Do kosztów tej formy zobowiązania należy jednak doliczyć inne opłaty, m.in.:

  • koszt rozpatrzenia wniosku o udzielenie gwarancji – z reguły ok. 150-200 zł,
  • koszt wystawienia tzw. promesy kredytowej (min. 500 zł),
  • dodatkowe koszty związane z rozpatrzeniem zlecenia udzielenia gwarancji, zwiększenia kwoty zabezpieczenia czy wydłużenia jego ważności (z reguły ok. 200 zł).

I chociaż ww. koszty mogą wydawać się spore, to warto pamiętać, że w przypadku powstania jakichkolwiek zaległości dłużnik musi liczyć się z odsetkami za opóźnienia w spłacie. Skorzystanie z gwarancji bankowej umożliwia nie tylko natychmiastowe uregulowanie zobowiązań, ale również pozwala uniknąć dodatkowych kosztów z tytułu opóźnień. Inną kwestią jest również fakt, że uregulowanie długów chroni przed wpisaniem do Krajowego Rejestru Dłużników.

Jak zdobyć gwarancję bankową?

Ze względu na wysokie ryzyko, jakie ponosi bank udzielający gwarancji, w celu jej uzyskania konieczne jest dokładnie sprawdzenie wiarygodności wnioskującego podmiotu. Ocenie podlega sytuacja materialna, wysokość wnioskowanego zabezpieczenia, jak też rodzaj wybranej gwarancji. Im wyższa kwota gwarancji bankowej, tym bardziej wnikliwa weryfikacja. Dlatego też przedsiębiorca czy osoba prywatna chcąca skorzystać z tej formy zabezpieczenia, powinna solidnie udokumentować osiągane dochody oraz posiadane zobowiązania.

W przypadku wnioskowania o gwarancję bankową na wysoką kwotę (np. kilku milionów złotych) bank może zażądać dodatkowego zabezpieczenia, np. w postaci nieruchomości czy depozytu na koncie bankowym. Szczegółowe warunki przyznania gwarancji bankowej zależne są od wnioskowanej kwoty, jak regulaminu konkretnego banku. Przykładowo: gwarancja bankowa mBank nie jest obciążona kosztami za wystawienie promesy, jednak koszty rozpatrzenia zlecenia udzielenia gwarancji czy prowizji przygotowawczej są dość wysokie (ok. 500 zł).

Gwarancja bankowa nie w każdym banku?

Chociaż gwarancje bankowe są dość popularnym produktem, można z niego skorzystać tylko w wybranych bankach. Gwarancja dostępna jest m.in. w:

Warunki przyznania gwarancji bankowej i opłaty z nią związane są zależne od indywidualnej oferty każdego z banków. Część z nich z góry określa opłaty za poszczególne usługi związane z gwarancją (np. gwarancja bankowa ING kosztuje ok. 600-700 zł). Nie we wszystkich bankach możliwe jest tak dokładne określenie kosztów, gdyż część z nich jest zależna od kwoty wnioskowanej gwarancji.

Rodzaje gwarancji bankowych

Jak wcześniej wspomnieliśmy, gwarancje bankowe mogą pokrywać różnorodne zobowiązania, stąd na rynku dostępne są ich różne warianty. Jednak gwarancje bankowe można podzielić również ze względu na formalności konieczne do wypłaty gwarancji beneficjentowi.

Gwarancja bankowa bezwarunkowa

W tym rodzaju gwarancji bank wypłaca należną kwotę bez weryfikacji zasadności wniosku beneficjenta. Oznacza to, że beneficjent nie ma obowiązku przedstawiania jakichkolwiek dokumentów potwierdzających uprawnienia do otrzymania gwarancji.

Gwarancja bankowa warunkowa

Częściej jednak podmioty ubiegające się o wypłatę gwarancji bankowej muszą przedstawić solidne dowody, że ta im się należy. Niekwestionowanymi materiałami dowodowymi w takich przypadkach są umowy zawarte z dłużnikiem, faktury wystawione na dłużnika oraz bankowe potwierdzenia braku płatności. Zgromadzenie niepodważalnych dowodów jest istotne w przypadku warunkowej gwarancji bankowej, gdyż w przypadku chociażby najmniejszych wątpliwości ze strony banku ten może odmówić wypłaty należnej kwoty. W takich sytuacjach jedynym wyjściem jest dochodzenie bez beneficjenta swoich praw na drodze sądowej.
Wypłata gwarancji tylko na wniosek beneficjenta
Bez względu na rodzaj posiadanej przez dłużnika gwarancji bankowej suma gwarancyjna za zaległe zobowiązania zostanie wypłacona jedynie na wniosek beneficjenta. Jeśli ten nie zgłosi swoich roszczeń do banku, bank nie może samodzielnie podjąć decyzji o wypłacie środków. Beneficjent musi pamiętać, że każda gwarancja ma określoną ważność i tylko wnioski o płatność złożone przed upływem tego terminu będą zrealizowane.

Gwarancja bankowa tylko na piśmie

Zgodnie z Prawem bankowym udzielenie i potwierdzenie gwarancji bankowej następuje na piśmie pod rygorem nieważności. W umowie muszą znaleźć się informacje o:

  • stronach umowy,
  • kwocie udzielonej gwarancji,
  • rodzaju gwarancji,
  • terminie zabezpieczenia,
  • wierzytelności, dla której gwarancja ma być zabezpieczeniem,
  • warunkach, jakie musi spełnić beneficjent, aby otrzymać wypłatę świadczenia,
  • termin wypłaty świadczenia.

Umowa gwarancji w wersji elektronicznej
Umowa gwarancji bankowej nie musi mieć formy papierowej. Każdą gwarancję bankową jaką oferują banki może wystawić w formie elektronicznej. E-gwarancja, która ma formę pdf z kwalifikowanym podpisem elektronicznym pracownika banku, ma taką samą moc prawną jak jej papierowy odpowiednik. Elektroniczna wersja umowy wysyłana jest e-mailem zarówno do klienta wnioskującego o udzielenie gwarancji, jak też do jej beneficjenta.

Wygaśnięcie gwarancji bankowej

Chociaż gwarancja bankowa obowiązuje przez określony w umowie czas, można zakończyć ją przed czasem. O jej wygaśnięciu można mówić w kilku przypadkach.

Pierwszym jest sytuacja spłacenia przez dłużnika zobowiązań wobec beneficjenta. Po doręczeniu dokumentu potwierdzającego spłatę gwarancja wygasa.

Drugim przypadkiem jest sytuacja, kiedy to beneficjent rezygnuje z zabezpieczenia jakie mu przysługuje. Podstawą do wygaśnięcia gwarancji w tym przypadku jest pisemna forma jej zwrotu.

Warunki wygaśnięcia gwarancji mogą zostać zawarte również w samej umowie. Przykładowo może nim być wyczerpanie kwoty, jaka została przewidziana w ramach gwarancji dla beneficjenta.

Gwarancja bankowa a skutki księgowe
Bez względu na to, czy beneficjentowi zostały wypłacone środki w ramach gwarancji, bank ponosi skutki rachunkowe jakie niesie ze sobą gwarancja bankowa. Księgowanie jej odbywa się nie w momencie jej rzeczywistej wypłaty beneficjentowi, lecz w momencie udzielenia jej klientowi przez bank.

Gwarancja bankowa, gwarancje de minimis, ubezpieczenie – różnice

Inną formą zabezpieczenia spłaty kredytów dla przedsiębiorców jest gwarancja de minimis. W tym przypadku gwarantem jest Bank Gospodarki Krajowej, a sama gwarancja może być zabezpieczeniem wyłącznie kredytu obrotowego lub inwestycyjnego. Tego rodzaju kredyt może zaciągnąć mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwo. Wysokość i okres przyznanej gwarancji de minimis zależne są od rodzaju zaciągniętego przez podmiot kredytu. Jej jednostkowa kwota nie może być wyższa niż 3,5 mln zł. Korzystanie z tego rodzaju gwarancji nie wywołuje żadnych skutków podatkowych dla przedsiębiorcy.

Jeszcze inną formą zabezpieczenia zobowiązań może być ich ubezpieczenie. Gwarancja bankowa a gwarancja ubezpieczenia różnią się tym, że druga opcja jest wprawdzie bardziej dostępna, jednak z drugiej strony jest droższa. Chcąc skorzystać z gwarancji ubezpieczeniowej, nie trzeba przechodzić tak wnikliwej weryfikacji zdolności kredytowej jak w przypadku gwarancji bankowej. Która opcja jest lepsza? Wszystko zależy od możliwości finansowych i zdolności kredytowej osoby czy firmy ubiegającej się o daną gwarancję.

Gwarancja bankowa – warto ją mieć?

Gwarancja bankowa jest bardzo przydatnym rozwiązaniem:

  • wpływa pozytywnie zarówno na zdolność kredytową zleceniodawcy, jak też na jego wiarygodność w kontaktach biznesowych,
  • ułatwia zwiększyć zdolność kredytową,
  • jest pomocne przy finansowaniu transakcji początkujących biznesów,
  • jej koszt jest stosunkowo niski w porównaniu z konsekwencjami ewentualnych zadłużeń.

Poza tym posiadanie zabezpieczenia zaciągniętych zobowiązań to dodatkowe poczucie bezpieczeństwa. Zaciągając kredyt czy kupując towar nie da się przewidzieć wszystkich sytuacji. Poduszka finansowa w postaci gwarancji bankowej minimalizuje poziom stresu wynikający z ewentualnych utrudnień w spłacie zobowiązań. Warto o niej pomyśleć zawsze, kiedy planuje się dość wysoki kredyt czy transakcję.

Źródła:

1. ZBP, Rynek poręczeniowo-gwarancyjny w Polsce – w ocenie banków – https://zbp.pl/aktualnosci/komunikaty/rynek-poreczeniowo-gwarancyjny-w-polsce-w-ocenie-b

2. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe – http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19971400939/U/D19970939Lj.pdf

Więcej artykułów z tej kategorii

Komentarze

Dodaj komentarz do artykułu:

Uprzejmie informujemy, że komentarze zawierające wulgaryzmy lub niezgodne z zasadami języka polskiego nie będą publikowane w serwisie.

Sponsorujemy

Robert Chmiel Logo Oficjalny partner Loan Magazine Awards 2016 Kongres Sektora Pożyczkowego Logo

Nasze wyróżnienia

Laur konsumenta 2016 Chwilowo.pl stosuje się do Zasad Dobrych Praktyk KPF

Nasi partnerzy

Polski Związek Instytucji Pożyczkowych logo Konferencja Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce logo