Kiedy bank przekazuje informacje do BIK-u?

Aktualizacja: 2021-01-05
Data publikacji: 2021-01-05
Autor: Katarzyna Walczyk
Ocena: 4.56
(ilość ocen: 32)

Każdy kredytobiorca – zarówno ten, który spłaca swoje zobowiązania terminowo, jak i ten, który ma problemy z terminowością – buduje swoją historię kredytową w BIK. Jest ona jednym z niezwykle ważnych czynników, które są brane pod uwagę przy szacowaniu zdolności kredytowej. Kiedy bank przekazuje informacje do BIK? Kiedy BIK aktualizuje dane?

Co to jest BIK?

BIK to Biuro Informacji Kredytowej S.A. W jego bazach przetwarzane, udostępniane i przechowywane są informacje na temat zobowiązań finansowych. Dane te są udostępniane instytucjom finansowym, organom kontoli (np. KNF), bankom i osobom, których te informacje dotyczą. BIK na podstawie raportów o terminowości spłat, liczbie zobowiązań, ale i liczbie zapytań generowanych przy ubieganiu się o kredyt/pożyczkę – oblicza tzw. scoring.

Jest to ocena punktowa, na podstawie której kategoryzuje się kredytobiorców do danej z grup. Jeśli regularnie spłacasz swoje zobowiązania – możesz liczyć na najwyższą liczbę punktów. Jeżeli natomiast miewasz problemy ze spłatą lub ubiegasz się o kolejne zobowiązania i składasz wnioski o kredyt/pożyczkę w kilku miejscach – musisz liczyć się z tym, że Twoja ocena punktowa będzie spadać.

Kiedy bank przekazuje informacje do BIK?

Jeszcze kilka lat temu, banki aktualizowały dane o obsłudze zobowiązań swoich Klientów raz, dwa razy w miesiącu. Terminy wysyłania aktualizacji do BIK były podyktowane wewnętrzną polityką banku. Ta sytuacja zmieniła się jednak wraz z nowelizacją ustawy Prawo bankowe art. 105 ust. 4i.

„4i. Banki i instytucje […] zobowiązane są do informowania instytucji utworzonych na podstawie ust. 4 o całkowitej spłacie zobowiązań, ich wygaśnięciu, stwierdzeniu nieistnienia zobowiązania, korekcie jego wysokości oraz o nowo powstałych zobowiązaniach i ich aktualizacji, w terminie 7 dni od wystąpienia okoliczności uzasadniających przekazanie informacji. Instytucja utworzona na podstawie ust. 4 obowiązana jest wprowadzić informacje, o których mowa w zdaniu poprzedzającym, do zbioru, w którym są one przetwarzane, w terminie nie dłuższym niż 7 dni od dnia ich otrzymania.”

W świetle ustawy, banki i inne instytucje finansowe (np. firmy pożyczkowe) są zobowiązane do przekazania informacji do BIK (np. o spłacie kredytu, lub spłacie zadłużenia) w ciągu 7 dni od daty ich zmiany. To samo dotyczy nowych zobowiązań. Jeśli właśnie wziąłeś nową pożyczkę lub kredyt – informacja o zawarciu takiej umowy musi pojawić się w BIK-u w terminie do 14 dni od daty podpisania umowy.

Jakie dane przesyłają banki i instytucje finansowe do Biura Informacji Kredytowej? 

Są to np. informacje o spłacie raty, – przy każdej racie będzie odnotowana liczba dni opóźnienia. Jeśli spłacasz kredyt terminowo, przy każdym z odnotowanych terminów zapadalności raty będzie widniała liczba 0. Jeśli spóźnisz się 3 dni – BIK wskaże tę liczbę w odpowiedniej kolumnie itd. Na szczęście kilkudniowe, a nawet kilkunastodniowe spóźnienie się z płatnością jeszcze nie obniża punktacji. Jednak opóźnienie powyżej 30 dni, już tak. Jeśli spłacisz zaległość – warto poprosić bank o usunięcie negatywnego wpisu. Jednak nie w każdej sytuacji musi on wyrazić na to zgodę.

To kiedy bank przekazuje informacje do BIK, określa prawo bankowe i podobnie jest z  możliwościami wykreślania wpisów z bazy. Według Art. 105a. Ust 3, Prawo bankowe:

„banki, instytucje oraz podmioty, o których mowa w ust. 1, mogą przetwarzać informacje stanowiące tajemnicę bankową i informacje udostępnione przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty […] po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem […] bez zgody osoby, której informacje dotyczą, gdy osoba ta nie wykonała zobowiązania lub dopuściła się zwłoki powyżej 60 dni w spełnieniu świadczenia wynikającego z umowy zawartej z bankiem”

Oznacza to, że jeśli Twoja zaległość wyniosła ponad 60 dni, bank nie musi pozytywnie ustosunkować się do prośby o usunięcie danych i zgodnie z prawem może przetwarzać je jeszcze w ciągu 5 lat od daty jego uregulowania. Po tym czasie negatywny wpis zostanie automatycznie usunięty.

Kiedy BIK aktualizuje informacje?

Skoro już wiesz, kiedy bank przekazuje informacje do BIK, pora dowiedzieć się, w jakim terminie BIK je aktualizuje. Czy następuje to automatycznie?

Poza obowiązkiem informowania BIK-u przez banki i inne instytucje finansowe BIK również jest zobowiązany do niezwłocznej aktualizacji otrzymanych informacji w swoim systemie i podobnie jak w opisanym wyżej przypadku – ma na to 7 dni od daty ich otrzymania. Można zatem przyjąć, że informacje o zaległościach/nowych zobowiązaniach/itp. pojawia się w raporcie maksymalnie w ciągu 14 dni od daty ich wystąpienia.

Kiedy można wyczyścić BIK?

Nietrudno domyślić się, że niska ocena punktowa wpływa negatywnie na proces ubiegania się o nowy kredyt, a nawet czasami pożyczkę pozabankową. Scoring jest jednym z kluczowych wyznaczników, które obrazują analitykowi finansowemu, który sprawdza wniosek o kredyt, jak rzetelnym jesteś kredytobiorcą. Niska ocena punktowa zdecydowanie zwiększa ryzyko kredytowe. Prawdopodobieństwo problemów z terminowością spłaty rat jest zatem zdecydowanie większe u osoby, która w przeszłości zmagała się z  opóźnieniami spłaty rat, niż u wnioskodawcy z dobrą historią kredytową. Ocena BIK może zatem mieć ostateczny wpływ na to, czy kredyt otrzymasz lub, czy spotkasz się z odmową.

Czy mimo problemów ze spłatą możesz poprawić swoją historię? Oczywiście! Pierwszym krokiem jest oczywiście spłata zaległych zobowiązań. Po uregulowaniu zaległości możesz wystąpić z prośbą do banku lub innej instytucji finansowej o wykreślenie negatywnych wpisów. W piśmie zawrzyj okres, który chcesz wykreślić z bazy. Jeśli problemy ze spłatą trwały np. od czerwca do września – umieść taką informację we wniosku, podając dokładną datę.

To, co ważne – jeśli Twoja zaległość wyniosła ponad 60 dni – odpowiedź banku lub firmy pożyczkowej będzie podyktowana indywidualną decyzją. Jeśli otrzymasz odmowę – możesz spróbować się odwołać, licząc na dobrą wolę banku. Jeśli instytucja finansowa utrzyma swoje stanowisko co do usunięcia danych z BIK – musisz odczekać 5 lat, aż wpis zostanie usunięty. Pamiętaj, że każda kolejna, terminowa spłata wpływa pozytywnie na twoją historię kredytową. Regulowanie w terminie wszystkich zobowiązań, z czasem może samoistnie zatrzeć negatywne wpisy z przeszłości.

To kiedy bank przekazuje informacje do BIK, ściśle określa prawo bankowe – pamiętaj, że masz prawo do swobodnego wglądu w swoją historię kredytową. Masz również możliwość składania reklamacji, jeśli uznasz, że dane umieszczone w raporcie nie są zgodne ze stanem faktycznym.

Źródła:
1. https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/prawo-bankowe-16799069/art-105
2. https://www.lexlege.pl/prawo-bankowe/art-105a/

Więcej artykułów z tej kategorii

Komentarze

Dodaj komentarz do artykułu:

Uprzejmie informujemy, że komentarze zawierające wulgaryzmy lub niezgodne z zasadami języka polskiego nie będą publikowane w serwisie.

Sponsorujemy

Robert Chmiel Logo Oficjalny partner Loan Magazine Awards 2016 Kongres Sektora Pożyczkowego Logo

Nasze wyróżnienia

Laur konsumenta 2016 Chwilowo.pl stosuje się do Zasad Dobrych Praktyk KPF

Nasi partnerzy

Polski Związek Instytucji Pożyczkowych logo Konferencja Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce logo